Dyrektywa o bezpieczeństwie zabawek 2009/48/WE
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/48/WE z dnia 18 czerwca 2009 r. w sprawie bezpieczeństwa zabawek obowiązuje na terenie całej Unii Europejskiej. Zastapila starsza dyrektywe 88/378/EWG. Dyrektywa została wdrożona w prawie polskim Rozporządzeniem Ministra Rozwoju i Finansow z dnia 28 wrzesnia 2017 r. w sprawie wymagań dla zabawek (Dz.U. 2017 poz. 1903).
Producenci, importerzy i dystrybutorzy zabawek wprowadzanych na rynek UE muszą zapewnic, ze wyroby te spełniają wymagania bezpieczeństwa określone w dyrektywie i oznaczone sa znakiem CE. Obowiązek dotyczy zabawek przeznaczonych dla dzieci poniżej 14 roku zycia, niezaleznie od miejsca produkcji – zarowno wyrobów europejskich, jak i importowanych z krajow trzecich (Chiny, Wietnam, Indie, Turcja).
ITC jest jednostka notyfikowana uprawniona do certyfikacji zabawek w ramach oceny zgodności z dyrektywa 2009/48/WE.
W lipcu 2024 roku Komisja Europejska przedstawila wniosek dotyczący nowego rozporządzenia w sprawie bezpieczeństwa zabawek (Toys Safety Regulation), które w przyszlosci zastapi obowiązująca dyrektywe i wprowadzi dodatkowe wymagania, m.in. paszport produktu (DPP), zaostrzone limity substancji chemicznych i obowiązek nadzoru cyfrowego rynku. ITC monitoruje proces legislacyjny i przygotowuje sie do nowych wymagań.
Zakres badań zabawek w ITC
ITC oferuje kompleksowe badania zabawek w akredytowanych laboratoriach. Akredytacja ITC obejmuje pełny zakres metod badawczych z normy zharmonizowanej EN 71 oraz norm uzupelniajacych.
Badania mechaniczne i fizyczne (EN 71-1)
- Wytrzymałość mechaniczna i konstrukcja
- Wytrzymałość na uderzenia, nacisk i rozciaganie
- Badania ciagow, lin, sznurkow i pasow
- Krawedzie i punkty, katy i wypustki
- Badania na zadlawienie i wpływ do uszu/oczu (testy próbek małych części)
- Testy upadku i stabilności
- Badania mechaniki zabawek z elementami zachowywania sie
- Wymagania dla zabawek do użytkowania w wodzie
Badania chemiczne (EN 71-3 i EN 71-9, EN 71-12, EN 71-13)
- Migracja pierwiastkow toksycznych (olow, kadm, arsen, rtec, chrom, antymon, bar, selen i inne – 19 pierwiastkow w EN 71-3)
- Substancje chemiczne w materialach zabawek (zwiazki organiczne)
- Migracja z mas plastycznych, farb, lakierow i innych powlok
- Badania pod katem substancji CMR (rakotworcze, mutagenne, dzialajace szkodliwie na rozrodczosc)
- Analiza ftalanow (DEHP, DBP, BBP, DINP, DIDP, DNOP) zgodnie z REACH
- Nitrozoaminy w gumie i materialach gumopodobnych
- Konserwanty i alergeny zapachowe
- Badania substancji niedozwolonych w materialach do kontaktu ze slina
- Migracja amin aromatycznych z barwnikow azowych
Badania zapalnosci (EN 71-2)
- Właściwości palenia materiałów uzytych do produkcji zabawek
- Badania chemikaliow używanych w zestawach eksperymentalnych
- Wlasnosci ognioodporne tekstyliow używanych w zabawkach
- Badania zabawek typu costumes (przebrania, maski)
Badania elektryczne (EN 62115)
- Zabawki elektryczne zasilane bateriami i z sieci
- Bezpieczeństwo elektryczne i elektromagnetyczne
- Temperatura nagrzewania powierzchni dotykanych przez dziecko
- Właściwości akumulatorow i baterii
- Wymagania dla zabawek z możliwością ladowania (USB, indukcja)
Badania higieniczne
- Migracja substancji z produktów do kontaktu ze slina i potem
- Skoriozywnosc i drazenie skory
- Bezpieczeństwo zabawek dla niemowlat (do 36 miesiaca zycia)
Procedura certyfikacji zabawek
Certyfikacja zabawek przez notyfikowana jednostke (ITC) obejmuje:
- Przegląd dokumentacji – analize specyfikacji technicznej, planow produkcyjnych i specyfikacji materiałów
- Badania wyrobu – kompleksowe testy w laboratoriach ITC zgodnie z odpowiednimi czesciami EN 71
- Ocena procesu produkcji – inspekcja u producenta (dla niektorych typów zabawek lub w przypadku oceny ZKP)
- Wydanie certyfikatu CE – po pomyślnym przejściu badań i audytu wystawiany jest EU Type-Examination Certificate
Producenci zabawek muszą przechowywac dokumentację techniczna przez 10 lat od wprowadzenia wyrobu na rynek. Dokumentacja musi być dostepna na zadanie organow nadzoru rynku (w Polsce – UOKiK i Inspekcja Handlowa).
Kiedy wymaganą jest notyfikowana jednostka?
Dla zabawek, które sa zgodne ze zharmonizowanymi normami europejskimi (seria EN 71, EN 62115), producent może samodzielnie wystawic deklaracje zgodności CE bez udzialu notyfikowanej jednostki – pod warunkiem przeprowadzenia wymaganych badań i posiadania pełnej dokumentacji technicznej.
Dla zabawek, które nie sa zgodne z normami zharmonizowanymi lub dla których nie ma norm zharmonizowanych, wymagane jest zaangażowanie notyfikowanej jednostki (procedura badania typu UE według Modułu B). Również dla zabawek stwarzajacych ryzyko chemiczne (zabawki chemiczne, farby, masy plastyczne, zestawy eksperymentalne) zaangażowanie NB jest obowiazkowe.
W praktyce większość producentów korzysta z usług NB również dla zabawek zgodnych z normami zharmonizowanymi, ponieważ:
- Niezalezne badania w akredytowanym laboratorium daja silniejszy dowod zgodności
- Sieci handlowe (Lidl, Auchan, Carrefour, Amazon) wymagają certyfikatu z badań
- Importerzy z krajow trzecich nie sa w stanie samodzielnie wykazać zgodności
Wymagania dla importerow
Dyrektywa 2009/48/WE naklada na importerow zabawek (z krajow spoza UE) szereg obowiązków:
- Weryfikacja, ze producent przeprowadzil ocene zgodności
- Sprawdzenie obecności znaku CE i instrukcji w języku konsumenta
- Przechowywanie deklaracji zgodności przez 10 lat
- Umieszczenie własnej nazwy i adresu na zabawce lub opakowaniu
- Reagowanie na zgloszenia organow nadzoru rynku
- Wycofanie wadliwych zabawek z rynku
Multicert wspiera importerow w przygotowaniu kompletnej dokumentacji i organizacji badań w laboratoriach ITC.
Korzyści ze współpracy z ITC
- Jeden certyfikujacy podmiot dla badań i certyfikatu CE
- Laboratoria akredytowane do szerokiego zakresu metod badawczych EN 71
- Szybkie terminy badań i certyfikacji (wstępne raporty w 2–4 tygodnie)
- Doświadczenie w certyfikacji zabawek z Chin i innych krajow spoza UE
- Wsparcie merytoryczne na etapie projektowania wyrobu (pre-compliance)
- Pomoc w optymalizacji wyrobu pod katem wymagań REACH i innych regulacji UE
- Możliwość oceny pakietu zabawek (rodzin produktowych) w jednym audycie
- Obsługa w języku polskim, angielskim, czeskim i niemieckim
Prosimy o kontakt w celu uzyskania bezpłatnej wyceny badań i certyfikacji zabawek.